woensdag 27 juni 2018

Vlog

Geen zin in lezen? Kijken en luisteren kan ook ;-) Abonneer je op mijn vlog 


Nieuwe mindset, echte keuzes.

Op de inspirerende Energeia Energy Day in Amsterdam buitelden de meningen, visies en nieuwe technologieën op het gebied van duurzame energie over elkaar heen: zonwering in de vorm van zonnepanelen, waterstof als basis voor de chemie, je huis als energiefabriek en nog veel meer. Ook de nieuwe topvrouw van TenneT, Manon van Beek, had een goede speech over de rol van ‘millenials’  in de transitie: zij denken anders en van hen moeten we het hebben. Opgeroeid in de transitie, de deeleconomie vinden ze normaal, minder materialistisch, etc. He he, eindelijk geen gezeur meer over de ‘patat-generatie’ of de ‘generatie X/ niks’ , maar een glorieus betoog over wat er WEL kan.

Maar dat ontslaat al die generaties erboven er niet van om verantwoorde keuzes te maken nu we weten wat er nodig is om onze planeet veilig door te geven aan volgende generaties . Op het feest van de Koninklijke VNCI werd daarovereen prachtig filmpje vertoond door Ruud Veltenaar :  ons ‘thuis’. Aanrader. Eigenlijk ging de hele avond over de energietransitie. Geweldig!! De zandkunstenaar verbeelde het prachtig: de chemie kan een grote rol spelen in de transitie en dat willen ze ook. Denk dan aan vergroening door biobased grondstoffen, maar ook als buffer in het energienetwerk.


Toch zijn er ook mensen die nog niet meegaan in de duurzame levensstijl. Die het niet kunnen betalen of blijven zeggen: morgen... Of het gewoon allemaal keihard ontkennen (die warmste meimaand was toeval, die droogste juni ook etc) Voor die mensen kan de overheid een betekenisvolle rol spelen. Maar dan moeten politieke bestuurders wel echte keuzes te maken. Mijn ervaring is dat er drie varianten van keuzes zijn:
1. We doen niks voor het klimaat want we geloven er niet in: deze klimaat/ wetenschap-ontkenners slaan we even over voor het gemak.
2. We willen wel wat doen maar weten nog niet wat: deze halve keuze levert weerstand op en leidt vooral tot discussies over wat allemaal vooral niet moet
3. We gaan ervoor! Deze keuze levert een enorme energie aan ondernemingskracht en creatieve innovaties op !

Die laatste variant hebben we dus nodig. Over dat, en andere dingen in Groningen, interviewde Roelof Hemmen mij voor BNR/Energeia : luister dit hier




Doet de link het niet? Kopieer deze dan:

https://energeia.nl/energeia-artikel/40069913/podcast-wat-echt-nodig-is-is-een-verandering-van-mindset?utm_source=nieuwsbrief&utm_campaign=energeia-dagelijks&utm_medium=email&utm_content=20180626

zaterdag 28 april 2018

Uit de comfort-zone: overstap naar duurzame energie


Over het algemeen houden mensen niet zo van verandering. Velen van ons zijn het meest gelukkig als de basis in ons leven lekker veilig, stabiel en rustig is. Als de primaire levensbehoeften goed geregeld zijn, dan kunnen we af en toe eens wild doen en grenzen opzoeken met een vrienden-weekendje-weg, bungeejumpen of diepzeeduiken om daarna weer naar huis te gaan om op de bank te ploffen. 

Hoe raar is het dan als je thuisbasis ineens verandert? Als je huis niet meer veilig en rustig is? Als je niet weet wanneer de aarde zo hard beeft dat er scheuren in de muren komen? Dan mist er ineens een primaire levensbehoefte: veiligheid. Daar houden mensen dus niet van. Ik niet. Jij niet. De Groningers niet. De Groninger bevolking kwam in opstand en het duurde jaren voordat dat leidde tot een echt moedig besluit van het kabinet: het besluit tot drastische afbouw van de gaswinning. Geweldig! (Zie hier hoe we op het provinciehuis reageerden na de aankondiging dat de gaswinning versneld zou worden afgebouwd: 






Ware het niet dat het voor het verminderen van de gaswinning essentieel is dat er in Nederland minder aardgas wordt gebruikt. En het gebruiken van gas zijn we juist zo gewend. Het aardgas is er al 60 jaar en het leek er ook nog wel even te zijn. En met het genomen besluit is dat ineens niet meer zo. Er is dus een verandering nodig bij de gebruikers van aardgas. En we hebben nogal wat gebruikers: miljoenen huishoudens gebruiken aardgas, maar natuurlijk ook duizenden kantoren en bedrijven voor verwarming of als grondstof in de chemie. Die huishoudens en bedrijven worden gerund door mensen. 

En mensen houden niet zo van verandering. Tenzij het wat oplevert! In de jaren zestig van de vorige eeuw ging Nederland in 10 jaar over van kolen op gas. Een mega-operatie en dat zonder digitale hulpmiddelen. Maar iedereen zag de meerwaarde: geen gesjouw meer naar het kolenhok, geen zwarte muren en handen meer én geen extra kosten, want de overheid regelde de transitie middels de financiering van de gas-infrastructuur. Missie geslaagd. Verandering geaccepteerd. En kijk eens wat aardgas ons op heeft geleverd: honderden bedrijven die door aardgas wereldmarktleider werden en ons land economische voorspoed bracht. 


Dat kunnen we toch nog een keer? Nederland heeft veel kennis op het gebied van duurzame energie en is op dit gebied enorm innovatief. We weten in theorie hoe we van het gas af kunnen. We moeten alleen ons gedrag veranderen en voorinvesteringen doen. Als de overheid zorgt voor de randvoorwaarden voor aanleg en financiering van de infrastructuur voor warmte, waterstof en duurzame opwek, dan worden de kosten voor het gebruik van duurzame energie veel lager. Dit is voor veel mensen een grote meerwaarde! Dat maakt het makkelijker  om massaal over te stappen op duurzame energie, met als resultaat: binnen 10 jaar wereldmarktleider op het gebied van duurzame energie met veel economische voorspoed. Kunnen we daarna weer veilig thuis op de bank ploffen. 

woensdag 8 november 2017

Alle huizen energieneutraal



Vandaag zat ik in het debatpanel van het FD Energiedebat in Den Haag met als onderwerp : “Hoe maken we 7,6 miljoen woningen energieneutraal?’ Een energiek debat waarbij ik ‘tegenover'  Joost Nelis, directeur BAM stond. Mijn stelling was dat we duidelijkheid moeten geven aan de markt: zo spoedig mogelijk geen gasaansluiting meer in woningen! Zowel bij nieuwbouw als bij renovatie, zodat bedrijven eindelijk kunnen laten zien hoe goed ze woningen kunnen verduurzamen! Want met de aanpak van 200.000 huizen per jaar zit daar toch echt wel een verdienmodel in!



Tijdens de verdediging van mijn stelling heb ik de vergelijking getrokken met een sigarettenverslaving: er is altijd wel een reden om stoppen met roken uit te stellen. 'Morgen stop ik echt, maar vandaag niet want.... " Zo is het ook met het verduurzamen van woningen: iedere keer is er een excuus om het niet te doen. Zowel voor particulieren, de woningbouwcorporaties, maar ook de markt blijft achter met echte, slimme, goedkope oplossingen. Het is immers makkelijker, sneller en goedkoper om het te doen zoals we het altijd al deden. Maar tijden veranderen en op het moment dat energieneutraal bouwen en verbouwen een verplichting wordt, gaat de markt vliegen. Daar ben ik van overtuigd. Er bestaan namelijk al lang slimme oplossingen voor het verduurzamen van woningen. Op het moment dat energieneutraal de norm wordt, gaat de concurrentie pas echt beginnen!! Bovendien voorkomt het dat je bij een verbouwing de 'foute' keuze' maakt en weer voor een CV-ketel kiest. Daar zit je dan weer jaaaaren aan vast.  Als een roker nog een pakje sigaretten koopt, is de kans ook groot dat ie dat pakje oprookt....








maandag 30 oktober 2017

Installateur, laat je omscholen voor de energietransitie

In ons eerste koophuis hadden we geluk: er zat een nieuwe cv in, dus we zaten gebakken. Maar we woonden ondertussen wel bijna 10 jaar in dit ‘nieuwe’ huis. Dit huis was ondertussen geïsoleerd, er lagen zonnepanelen op, overal ledlampen in.
Maar die cv-ketel, die bleef. Tot die ene avond dat het kil werd. De cv ging wel aan en de radiatoren werden iets warmer, maar daar bleef het bij. Half oktober, buiten werd het fris en binnen werd het kil: cv stuk op het verkeerde moment. De installateur kwam en had de diagnose ‘reparatie is kansloos’ snel gesteld. Tijd voor een nieuwe cv-ketel. Mwoaaah, daar dacht de vrouw des huizes (niet technisch onderlegd) wel even anders over. Als gedeputeerde Energietransitie moet ik toch echt wel het goede voorbeeld geven, dus kom maar op met die warmtepomp. Zelden keek een man in overall me zo glazig aan. “Dat is veel te ingewikkeld, mevrouw en onmooooguluk.” De expert zette me weer even met beide benen op de grond. En daarna mijn man: “Of ik wel wist wat dat kostte” en “hoe lang dat duurde”.
Na een dag discussiëren met manlief, met 3 kinderen douchen bij schoonouders, een koud huis en vette pannen was de kogel door de kerk. “Doe die heeeeeeeeel zuinige cv dan maar.” Een stemmetje in mijn hoofd zei: “Dat is nog steeds aardgas in je huis met aardbevingsschade door aardgaswinning.” Auw.
Het kan natuurlijk anders. Ons huis had prima gasloos kunnen worden met het goede advies en een mooi financieel aanbod. Als er nu nieuwe huizen worden gebouwd, dan wordt er naar het hele energiesysteem gekeken. Dat is gelukkig steeds vaker energieneutraal of zelfs energieleverend. Maar we hebben veel meer bestaande dan nieuwe huizen. De oude huizen zijn vaak zo lek als een mandje en de gasrekening is torenhoog. Investeringen kunnen snel worden terugverdiend.
Daar ligt dus een kans. Voor het huishoudboekje en een enorme kans voor de installatiesector. Want hoeveel huizen met cv’s zijn er? Warmtepompen kunnen veel van die huizen kunnen elektrisch verwarmen. Werk aan de winkel voor de installateurs dus. Maar dan moeten ze wel weten wat de mogelijkheden zijn. Zowel technisch als financieel.
Als we echt duurzaam willen bouwen en verbouwen, dan moeten we zorgen dat ook de installateurs goed geschoold zijn. Sterker nog, ik denk dat we dan heel wat extra man/vrouwkracht nodig hebben om alle huizen elektrisch te verwarmen. Zonder (om-) scholing is de energietransitie kansloos. Nu we weten dat het aardgas snel opraakt en we allemaal over moeten op elektrische verwarming van ons huis, zeg ik: pak die kans, installatiebranche!
Wij hebben inmiddels een nieuw huis, dus ik krijg een tweede kans.

Deze blog is als voorwoord verschenen in Duurzaam Gebouwd Magazine #38 en op de website van Duurzaam Gebouwd 



woensdag 17 mei 2017

Verduurzaming gebouwen @provGorningen



In het programma Energietransitie van de Provincie Groningen gaat de eerste programmalijn over energiebesparing. De niet-gebruikte energie hoeft ook niet opgewekt te worden. Klinkt simpel, maar er zijn vaak, terechte, redenen om investeringen in energiebesparing even uit te stellen. 

Gemeenten zijn vaak eigenaar of beheerder van vele gebouwen. Daar valt vaak nog een enorme slag te slaan op het gebied van de energiehuishouding. De provincie ondersteunt de gemeenten hier graag in. Praktisch door het opzetten van een energy service company, maar ook door inspiratiesessies. Vandaag was er zo een bij Alliander in Duiven. 



PS: je kan mijn YouTube-kanaal volgen voor meer vlogs (is toch wat moderner dan een blog ;-)

zondag 1 januari 2017

Goede voornemens combineren...

 Tussen de bezoekjes aan familie, vrienden en recepties door is dit toch de dag om even na te denken over de goede voornemens. Is het alleen al omdat je vandaag die vraag gaat krijgen. Anders volgende week op het werk wel weer.

Kleine kans dat in dat rijtje van goede voornemens 'werken aan een beter klimaat' staat. Afgelopen week stond op NOS.nl dat het klimaat niet onder de urgente problemen werd geschaard door een groot deel onderzoeks-deelnemers. Maar op dezelfde website ook dat we moeten wennen aan extreem weer en dat er in Oostenrijk massaal spuitsneeuw nodig is om nog te kunnen skiën. De vraag of er komende maand een elfstedentocht is, wordt niet eens meer gesteld. Dat die verandering van 'koude' winter naar 'warme' winter in 1 generatie plaatsvond, zichzelf versterkt, bakken met geld kost aan bijvoorbeeld dijkverhogingen en wij er zelf iets aan kunnen doen, lijkt niet echt door te dringen.  Het is een beetje net als met de goede voornemens: je moet in actie komen maar je merkt niet direct de effecten.

Gelukkig is het leven soms vrij simpel. Als we de standaard goede voornemens nou eens slim combineren met het klimaat dan zou dat er zo uit kunnen zien:

- Meer bewegen: voor alle activiteiten op minder dan 10 km afstand pak je vanaf nu de fiets in plaats van de auto. Scheelt een hoop zitvlees, zwembandjes, geld en CO2uitstoot.
- Meer geld in de buutse houden: isoleer je huis, neem zonnepanelen. Na het afbetalen van de investering, kun je het geld zelf houden. Scheelt verkwisting, tocht en koude voeten.
- Meer slapen: aangezien later opstaan vaak geen optie is, is op tijd naar bed gaan de uitdaging. Stel de slimme meter zo in dat om 22 uur de verwarming uit gaat en je verlangt snel naar dat warme dekbed. Scheelt een hoop gas en elektriciteit en geeft je de volgende dag zelf weer meer energie.
- Meer aandacht voor de kinderen: offline is the new luxury. Plant de kinderen wat minder achter de iPad of tv en doe 'mens erger je niet'. Scheelt vierkant oogjes, schuldgevoel en stroom.
- Stoppen met roken: download een app die bijhoudt hoeveel geld ieder niet gerookt pakje je oplevert. Investeer dat in aandelen in schone energie. Scheelt zwarte longen en levert een hoop schone energie op (zonnepanelendelen en winddelen zijn goede investeringen).

Meer goede voornemens en slimme oplossingen welkom ;-)

NB: mijn eigen goede voornemens? Meer informatie geven over effecten klimaatverandering en  ook meer #goednieuws over energietransitie naar buiten brengen. Proost!